Last Updated:
Solar Storm: సూర్యుడి ఉపరితలంపై సంభవించిన రెండు భారీ విస్ఫోటనాల పర్యవసానంగా భూమి వైపు దూసుకొస్తున్న శక్తివంతమైన సౌర తుఫాను (Solar Storm) కారణంగా శాస్త్రవేత్తలు అంతర్జాతీయ సమాజాన్ని అప్రమత్తం చేశారు.
అంతరిక్ష పరిశోధనా కేంద్రాలు, అమెరికా వాతావరణ విభాగమైన ‘నేషనల్ ఓషియానిక్ అండ్ అట్మాస్ఫియరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్’ (NOAA) విడుదల చేసిన నివేదికల ప్రకారం.. ఈ పరిణామం వల్ల భూకక్ష్యలోని ఉపగ్రహాలు, కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్‌లు, నావిగేషన్ వ్యవస్థల పనితీరుకు అంతరాయం ఏర్పడే ప్రమాదం పొంచి ఉంది. సూర్యుడిలో ఈ నెల 7, 8 తేదీల్లో రెండు వేర్వేరు భారీ సౌర జ్వాలలు (Solar Flares) వెలువడ్డాయి. వీటిలో రెండో జ్వాల మొదటిదాని కంటే అత్యంత వేగంగా ప్రయాణిస్తూ, భూమిని చేరేలోపే దాంతో విలీనమవుతుందని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు. ఈ రెండు జ్వాలలు కలిసి ఒకే తీవ్రమైన తరంగంగా మారడం వల్ల ఆదివారం నాటికి భూమిపై ‘జీ2’ (మోస్తరు స్థాయి) తీవ్రతతో కూడిన భూఅయస్కాంత తుఫాను ఏర్పడే అవకాశముందని అధికారులు వెల్లడించారు. సాధారణంగా సూర్యుడిలో జరిగే ‘కరోనల్ మాస్ ఎజెక్షన్’ (CME) ద్వారా లక్షలాది టన్నుల ప్లాస్మా, అయస్కాంత క్షేత్రాలు భారీ విస్ఫోటన రూపంలో అంతరిక్షంలోకి విడుదలవుతాయి. ఈ ఆవేశిత కణాలు సెకనుకు వందల కిలోమీటర్ల వేగంతో ప్రయాణించి భూమి అయస్కాంత క్షేత్రాన్ని బలంగా ఢీకొట్టినప్పుడు అయస్కాంత ఆవరణం తీవ్ర ఒత్తిడికి, గందరగోళానికి లోనవుతుంది. శాస్త్రవేత్తలు ఈ ప్రభావాన్ని ‘జీ1’ (తక్కువ స్థాయి) నుంచి ‘జీ5’ (అత్యంత తీవ్ర స్థాయి) వరకు గ్రేడింగ్ చేస్తారు.
ఈ సౌర తుఫాను ప్రభావం వల్ల కక్ష్యలో పరిభ్రమించే ఉపగ్రహాలు దిశ మారే ముప్పు ఉంటుంది. దీంతో శాటిలైట్ నిర్వాహక సంస్థలు వాటి స్థానాలను ముందస్తుగా సరిచేసుకోవాల్సి ఉంటుందని పరిశోధకులు సూచిస్తున్నారు. అలాగే విమానయానం, నౌకాయానం మరియు మొబైల్ సేవలలో కీలకమైన జీపీఎస్ (GPS) నావిగేషన్ వ్యవస్థల్లో తీవ్ర సాంకేతిక లోపాలు లేదా కచ్చితత్వ లోపాలు తలెత్తే అవకాశముంది. హై-ఫ్రీక్వెన్సీ రేడియో తరంగాలు తాత్కాలికంగా బలహీనపడటం లేదా నిలిచిపోవడం జరుగుతుంది. ఎగువ అక్షాంశ ప్రాంతాలైన ఉత్తర ధ్రువ దేశాల్లో పవర్ గ్రిడ్లలో వోల్టేజీ హెచ్చుతగ్గులు ఏర్పడి విద్యుత్ సరఫరాకు ఆటంకం కలగొచ్చని హెచ్చరించారు.
మరోవైపు ఈ తుఫాను ఫలితంగా ఆకాశంలో అద్భుతమైన సహజ వింత ఆవిష్కృతం కానుంది. సౌర కణాలు భూ వాతావరణంలోని వాయువులతో చర్య జరపడం ద్వారా ఏర్పడే రంగురంగుల ‘అరోరాలు’ (నార్తర్న్ అండ్ సదరన్ లైట్స్) ఈసారి సాధారణం కంటే దిగువ ప్రాంతాలలో కూడా స్పష్టంగా దర్శనమిచ్చే అవకాశం ఉంది. అయితే భౌగోళిక స్థానం రీత్యా భారత్ వంటి ఉపరితల ప్రాంతాలపై విద్యుత్ గ్రిడ్ల పరంగా లేదా ఇతర మౌలిక వసతులపై పెద్దగా ప్రతికూల ప్రభావం ఉండే అవకాశం లేదని నిపుణులు స్పష్టం చేశారు. ఈ అరుదైన పరిణామంపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు నిరంతరం నిఘా ఉంచి అధ్యయనం చేస్తున్నారు.
